AİLE DANIŞMANLIĞINDA DİKKAT ÇEKEN İKİ AYRINTI! ÇEKEN İKİ AYRINTI!
Sanılanın aksinde, çok büyük bir trajedi!!! Anlayana!!!
Hiç merak ettiniz mi? Türkiye’de aile danışmanlığının kendi adına bir ön lisans veya lisans programı bulunmuyor. Buna karşılık doğrudan tezli ve tezsiz yüksek lisans programları var. Çünkü aile danışmanlığı, başlangıçta farklı lisans disiplinlerinden gelen kişilerin uzmanlaşabildiği bir alan olarak gelişti. 2012 yılında belirli lisans mezunlarına sertifika veya lisansüstü eğitim yoluyla aile danışmanlığı yapabilme imkanı tanındı. 7 Kasım 2026 tarihli aile danışmanlık merkezleri yeni yönetmeliği ile ise bu yapı değiştirildi. Daha önce mesleğe girişin alternatif yollarından biri olan yüksek lisans, belirlenen lisans mezunları için temel mesleki yeterlilik şartına dönüştürüldü. Şimdi ikinci ayrıntıya bakalım. 2026 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı’nın basılı 299. sayfasında, “2.3.4. Aile” bölümünde, “Politika ve Tedbirler” alt başlığında, 720.1 sayılı tedbirde yürütülecek faaliyetler 3. kısımda yazan aşağıdaki gibidir: “Çevrimiçi Psikolojik Destek ve Aile Danışmanlığı hizmetinin pilot uygulaması gerçekleştirilecek ve hizmetin ülke geneline yaygınlaştırılması sağlanacaktır.” Uygulama paydaşları arasında Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, Millî Eğitim Bakanlığı, Gençlik ve Spor Bakanlığı, üniversiteler, yerel yönetimler ve STK’lar bulunuyor. Şimdi iki gelişmeyi birleştirelim. Hükümet bir taraftan aile danışmanlığı hizmetlerinin yaygınlaştırılmasını hedefliyor. Diğer taraftan bu hizmeti sunabilmek için belirli yüksek lisans eğitimlerini mesleğe giriş şartı haline getiriyor. Peki, bu eğitimleri kim veriyor? Üniversiteler. Kamu politikasının iş birliği paydaşları arasında kimler var? Yine üniversiteler. Böylece üniversiteler hem aile danışmanlığı hizmetlerinin geliştirilmesinde potansiyel kurumsal paydaş hem de mesleğe giriş için gerekli diplomaların sağlayıcısı konumuna geliyor. Bu yapının ekonomik bir karşılığı da var. Lisansüstü eğitimin mesleki zorunluluğa dönüşmesi, ücretli yüksek lisans programlarına yönelik talebi artırabilecek bir mekanizma oluşturuyor. Ve bütün bunlar yaşanırken 2012’den beri aile danışmanlığına kabul edilen sosyoloji mezunları, 2026 yönetmeliğinin yeni genel mesleğe giriş kapsamından çıkarılıyor.’Ortaya çıkan sonuç oldukça açık: Bir hizmet alanı büyütülürken, o alanda kimlerin uzmanlaşabileceği, kimlerin mesleki yetki elde edebileceği ve zorunlu eğitimi kimlerin sunacağı da yeniden belirlenmiş oluyor. Eskiden mesleğimizi biz seçerdik. Şimdi seçtiğimiz mesleğin geleceğini bile biz belirleyemiyoruz. Yıllarca okuyoruz. Üniversitelerden mezun oluyoruz. Uzmanlaşmak için yeniden eğitim alıyor, zamanımızı, emeğimizi ve ekonomik kaynaklarımızı harcıyoruz. Sonra bir yönetmelik değişiyor. Dün mesleki yeterlilik kazanabileceğimiz kabul edilen bir alan, bugün yeni mezunlara kapatılıyor. Bu yalnızca bir mevzuat değişikliği değildir. Bir mesleğe yıllarını vermiş insanların geleceğini etkileyen kararların, onların emeğinden ve mesleki beklentilerinden bağımsız biçimde alınmasının ciddi bir adalet sorunu yarattığının kılıfa uydurulmuş halidir. Bugün sosyologlara 14 yıl önce verilen hukuki bir hakkın hiçbir gerekçe sunmadan yeni mezunlara iptal edilmesimi tartıştığımız yalnızca aile danışmanlığı değil; eğitimli insanların kendi gelecekleri üzerinde ne kadar söz sahibi olabildiğinin en can acıtıcı halidir.
Uzm. Sosyolog Neslihan Baki
TRABZON’DAN TÜM TÜRKİYE’YE
